ⓘ Free online encyclopedia. Did you know? page 356




                                               

Ананімны твор

Ананімны твор у літаратуры - друкаваны або рукапісны твор без пазначэння імя аўтара або падпісаны псеўданімам. Найчасцей прычынай ананімнасці было жаданне пазбегнуць ганенняў з боку ўлад. Ананімна зявіліся многія літаратурныя і філасофскія творы: ...

                                               

Ліст да Абуховіча

"Ліст да Абуховіча" - помнік беларускай літаратуры XVII ст. Узор беларускай патрыятычнай літаратуры. Напісаны ананімным аўтарам у 1655 г. з нагоды падзення Смаленскага гарнізона 23 верасня 1654 г. перад наступам войскаў Маскоўскага княства ў ходз ...

                                               

Лялечны дом (п’еса)

"Лялечны дом" - песа нарвежскага драматурга Генрыка Ібсена, напісаная ў 1879 годзе, якая стала яго першым сенсацыйным творам і цяпер зяўляецца, напэўна, самай вядомай песай гэтага аўтара, якая, таксама, уваходзіць у спіс абавязковага чытання ў шм ...

                                               

Лялька (раман)

"Лялька" - раман Баляслава Пруса, які публікаваўся ўрыўкамі з 1887 да 1889 года ў газеце "Курер Штодзённы", выйшаў у 1890 годзе ў Варшаве ў выдавецтве Gebethner i Wolff.

                                               

Праведнікі

Шаблон:Песа "Праведнікі" - песа французскага пісьменніка Альбера Камю, напісаная ў 1948 - 1949 гадах. Прэмера песы адбылася 15 снежня 1949 у парыжскім тэатры Хеберто.

                                               

Мастацкая літаратура

Мастацкая літаратура - від мастацтва, які выкарыстоўвае ў якасці адзінага матэрыялу словы і канструкцыі натуральнае мовы. Спецыфіка мастацкай літаратуры выяўляецца ў супастаўленні, з аднаго боку, з відамі мастацтва, якія выкарыстоўваюць іншы матэ ...

                                               

Пераклад

Пераклад - дзейнасць па сэнсавай інтэрпрэтацыі тэксту на адной мове і па стварэнні новага, эквівалентнага тэксту на іншай мове. Не гледзячы на тое, што разуменне іншых моў мела месца і да зяўлення пісьма, перакладніцкая дзейнасць распачалася са з ...

                                               

Анатацыйны пераклад

Анатацыйны пераклад - від скарочанага пісьмовага перакладу. Меншы па абёму інфармацыі за рэфератыўны пераклад Як піша пра яго беларускі перакладазнаўца В. С. Сляповіч, такі пераклад "не перавышае аднаго абзаца; часам ён можа быць абмежаваны двума ...

                                               

Беларусіфікацыя

Беларусіфікацыя - збліжэнне якой-небудзь мовы і пісьменства з беларускай, замена запазычанняў словамі беларускіх каранёў альбо змяненне формы запазычаных слоў на больш уласцівую беларускай граматыцы і фанетыцы. У электронных прыладах беларусіфіка ...

                                               

Лакалізацыя праграмнага забеспячэння

Лакалізацыя праграмнага забеспячэння - адаптацыя праграмнага прадукту да патрэбаў мясцовага рынку шляхам перакладу паведамленняў і праграмнай дакументацыі для дадзенай мовы, а таксама адаптаваць яго да правілаў граматыкі гэтай мовы: сартаванне лі ...

                                               

Літаральны пераклад

Літаральны пераклад - гэта адзін з відаў поўнага пісьмовага перакладу. Адрозніваецца ад літаратурнага тым, што выкарыстоўваецца для перадачы значэння кожнага асобнага слова альбо асобнай фразы, а не поўнага сэнсу сказу ці тэксту. Не трэба блытаць ...

                                               

Літаратурны пераклад

Літаратурны альбо адэкватны пераклад - гэта найбольш распаўсюджаны від поўнага пісьмовага перакладу. Не трэба блытаць з мастацкім перакладам, бо такі від выкарыстоўваюць каб перакладаць не толькі мастацкую літаратуру, але і тэхнічную дакументацыю ...

                                               

Мастацкі пераклад

Мастацкі пераклад - адзін з відаў літаратурнага перакладу. Адрозніваецца ад іншых відаў літаратурнага перакладу неабходнасцю перадаваць вобразы мастацкай літаратуры, гульню слоў альбо каламбуры, рыфму і рытм. Гэта можа прыводзіць да поўнага змяне ...

                                               

Назоўнікі англійскай мовы

Назоўнікі англійскай мовы - гэта часціны англійскай мовы, якія абазначаюць прадметы, зявы і абстрактныя паняцці. Як і ў іншых мовах свету, яны дзеляцца на ўласныя - імёны людзей, мянушкі жывёл, назвы гарадоў і інш. і агульныя. Англійскія назоўнік ...

                                               

Памылковыя сябры перакладчыка

Фальшывыя сябры перакладчыка - словы, якія вымаўленнем ці напісаннем падобныя да інтэрнацыяналізмаў, але або цалкам адрозніваюцца значэннем, або толькі часткова супадаюць у сваіх значэннях са словамі дзвюх моў: мовы, з якой перакладаюць, і мовы, ...

                                               

Поўны пісьмовы пераклад

Поўны пісьмовы пераклад - перадача тэксту без скарачэнняў з адной мовы на другую. Ён зяўляецца найбольш распаўсюджаным відам пісьмовага перакладу. Можа быць літаратурным альбо літаральным. Выкарыстоўваецца пры неабходнасці перадаць важную інфарма ...

                                               

Рэфератыўны пераклад

Рэфератыўны пераклад зяўляецца відам скарочанага пісьмовага перакладу. Па абёму інфармацыі ён большы за анатацыйны пераклад і, безумоўна, меншы за поўны пісьмовы пераклад. Назва "рэфератыўны" паказвае, што перакладчык павінен "пераказаць" тэкст с ...

                                               

Тэхнічны пераклад

Тэхнічны пераклад - від літаратурнага перакладу, звязаны з пісьмовай альбо вуснай перадачай тэхнічнай інфармацыі з адной мовы на другую. Адрозніваецца ад мастацкага перакладу адзінствам тэрміналогіі - г.зн., калі пэўны прыбор назвалі трансфармата ...

                                               

Google Translate

Google Translate - сэрвіс ад Google, які на 2015 год дазваляў перакладаць разнастайныя тэксты і вэб-старонкі на 90 мовах. Колькасць параграфаў ці тэхнічных тэрмінаў у выточным тэксце абмяжоўваецца. Акрамя гэтага, ёсць функцыя "Перакладзены пошук" ...

                                               

Аршанскі кодэкс

"Аршанскі кодэкс" ― помнік беларускай літаратуры позняга сярэднявечча, рукапісны зборнік канца XVII стагоддзя. Створаны да 1693 года у Аршанскім езуіцкім калегіуме. Песы зборніка ставіліся ў калегіумах Оршы, Полацка, Навагрудка і Віцебска. Знаход ...

                                               

Біблія каралевы Соф’і

Бі́блія карале́вы Со́фі - найстарэйшая спроба перакласці Стары Запавет на польскую мову. Зроблены па просьбе каралевы Софі Гальшанскай, жонкі караля Ягайлы. Пераклад зроблены з ранейшага чэшскага перакладу Вульгаты і завершаны ў 1453 - 1455. Прац ...

                                               

Веронскі сакраментарый

Веронскі сакраментарый - старэйшы з цяпер вядомых сакраментарыяў, датаваны меркавана першай чвэрцю VII стагоддзя. Іншая вядомая назва - cакраментарый папы Льва - звязана з памылковай атрыбуцыяй пры першай публікацыі рукапісу ў 1735 году, калі час ...

                                               

Дублінскі рукапіс

Ду́блінскі ру́капіс - лацінскі зборнік другой паловы XIII ст. Уключае розныя творы на лацінскай мове: вершы, пропаведзі, дыдактычныя трактаты, запавет Св. Францыска, прароцтвы Іахіма Флорскага бел., кароткі ірландскі летапіс, даведзены да 1174 го ...

                                               

Дуньхуанскія рукапісы

Дуньхуанскія рукапісы - збор важных рэлігійных і свецкіх дакументаў, выяўленых у пячорах Магаа ў Дуньхуане напачатку XX стагоддзя. Як відаць, дакументы змясцілі сюды ў XI стагоддзі, калі манускрыпты сталі выцясняцца з ужывання друкаванымі кнігамі ...

                                               

Залаты кодэкс Святога Эмера

Залаты Кодэкс Святога Эмера - ілюмінаваны лацінскі апракас IX стагоддзя. Знаходзіцца ў калекцыі Баварскай дзяржаўнай бібліятэкі ў Мюнхене.

                                               

Каралеўскі малітоўнік

Каралеўскі малітоўнік - гэта зборнік малітваў, як мяркуюць, былі скапіяваны ў канцы VIII стагоддзя або ў пачатку IX стагоддзя. Ён быў створаны ў Заходняй Мерсіі, хутчэй за ўсё, альбо ў ваколіцах Вустэршыра бел.

                                               

Кембрыджскі дакумент

Кембрыджскі дакумент, Кембрыджскі Ананім, або пісьмо Шэхтэра - рукапіс на старажытнаяўрэйскай мове. Змяшчае фрагмент пісьма неназванага яўрэя, падданага хазарскага цара Іосіфа да неназванага гаспадара з міжземнаморскай краіны. Адзін з двух пісьмо ...

                                               

Нубійскія рукапісы

Нубійскія рукапісы - тэксты па біблейскай і цырыманіяльнай тэматыцы, запісаныя на літургічных мовах нубійскага хрысціянства. Рукапісы напісаны грэчаскім алфавітам на старажытнагрэчаскай і нубійскай мовах, а ў больш познія перыяды таксама на копцк ...

                                               

Палімпсест

Палімпсе́ст - рукапіс на пісчым матэрыяле, з якога сцёрты або змыты першапачатковы тэкст. У антычнасці палімпсесты існавалі на папірусах, пазней пашыраны на пергаміне. Змест змытых тэкстаў сведчыць, што палімпсесты пераважна мелі літургічны харак ...

                                               

Фрэйзінгенскія ўрыўкі

Фрэйзінгенскія ўрыўкі, таксама Брыжынскія ўрыўкі, састарэлае Фрэйзінгенскі рукапіс - тры рэлігійныя тэксты на старажытнаславенскай мове, запісаныя лацініцай у X - XI стагоддзях. Уваходзяць у пергаментны рукапіс біскупа-місіянера Аўраама з баварск ...

                                               

Чылам Балам

Пасля заваявання мая ў 1541 - 1546 гг. іспанцы забаранілі ім карыстацца традыцыйнай іерагліфічнай пісьменнасцю. Многія старажытныя тэксты былі спалены манахамі. Мая былі вымушаны карыстацца лацініцай для запісаў гістарычнага, прароцкага і міфалаг ...

                                               

Аўтарскае "мы"

Аўтарскае мы - выкарыстанне займенніка "мы" замест "я" аўтарам твору навуковага, навукова-папулярнага ці публіцыстычнага стыляў. Аўтарскае мы практычна абавязкова ўжываецца ў студэнцкіх кваліфікацыйных работах, навуковых манаграфіях і аўтарэферат ...

                                               

Вульгарызм

Вульгары́зм - грубае, лаянкавае слова ці выраз, якія ўжываюцца ў паэзіі для сацыяльна-палітычнай або маральнай характарыстыкі пэўнай асобы. Вульгарызмы знаходзяцца за межамі літаратурнай лексікі, таму карыстацца імі трэба надзвычай асцярожна. Час ...

                                               

Дыялектызм

Дыялекты́зм - слова з якой-небудзь мясцовай гаворкі. У паэзіі дыялектызмы ўжываюцца для стварэння мясцовага каларыту, моўнай характарыстыкі персанажаў. Падчас дыялектызмы абазначаюць рэаліі, назвы якіх адсутнічаюць у літаратурнай мове. У такім вы ...

                                               

Макаранічны верш

Макарані́чны верш - від жартоўнага ці сатырычнага верша, камізм якога ствараецца перанасычанасцю тэксту варварызмамі, падпарадкаванымі марфалагічным законам роднай мовы паэта. Такі верш разлічаны на чытача, які ведае значэнне ўведзеных у верш зам ...

                                               

Мілагучнасць

Мілагу́чнасць, альбо эўфанія - гукавая арганізацыя мастацкай мовы, заснаваная на паўтаральнасці гукаў. У вузейшым сэнсе - артыкуляцыйная і акустычная мілагучнасць мовы. У літаратуразнаўстве - раздзел паэтыкі, які вывучае ў вершы якасны бок маўлен ...

                                               

Легендарыум

Легендарыум - літаратурная калекцыя легенд. Першапачаткова ў сярэдневяковай латыні гэтым тэрмінам пазначалі тэксты легенд пра жыццё святых. Захаваным прыкладам таго часу зяўляецца "Легендарыум Анжу", які датуецца XIV стагоддзем. Паводле Оксфардск ...

                                               

Тэкставы працэсар

Тэкставы працэсар - кампутарная праграма, якая выкарыстоўваецца для напісання і мадыфікацыі дакументаў, кампаноўкі макета тэксту і папярэдняга прагляду дакументаў у тым выглядзе, у якім яны будуць надрукаваныя. Сучасныя тэкставыя працэсары, акрам ...

                                               

Microsoft Word

Microsoft Word - тэкставы працэсар, прызначаны для стварэння, прагляду і рэдагавання тэкставых дакументаў, з лакальным ужываннем найпростых формаў таблично-матрычных алгарытмаў. Выпускаецца карпарацыяй Microsoft у складзе пакета Microsoft Office. ...

                                               

Не рыдай Мяне, Маці

"Не рыдай Мяне, Маці" - іканаграфічная кампазіцыя, якая прадстаўляе Хрыста у магіле: аголенае цела Збавіцеля напалову пагружана ў труну, галава крыху апушчана, вочы заплюшчаныя, рукі складзеныя крыж-накрыж. За спіной Хрыста крыж, часта з прыладам ...

                                               

Трыццаць срэбранікаў

Трыццаць срэбранікаў - цана, за якую Іуда Іскарыёт згадзіўся аддаць Ісуса Хрыста у рукі першасвятароў Сінедрыёна, пра гэта ў Новым Запавеце запісана ў Евангеллі ад Матфея 26:15. Перад падзеямі Апошняй вячэры, Іуда пайшоў да першасвятароў і пагадз ...

                                               

Слава Украіне!

Слава Украіне! - украінскае вітанне. Лозунг украінскіх нацыяналістаў Слава Націі. Гэтае вітанне выкарыстоўвалі ў часы Укранскай Народнай Рэспублікі УНР і міжваенны гады. "Слава Украіне - Героям Слава!" укр.: Слава Україні - Героям Слава! было рас ...

                                               

Дэвіз

Дэві́з - у геральдыцы гербавая фігура або выслоўе на гербе. Дэвізам зваліся першапачаткова гербавыя фігуры, якія змяшчаліся звыш іншых малюнкаў у шчыце і што служылі ўспамінам якой-небудзь выбітнай падзеі. Ва французскай геральдыцы дэвізам зваўся ...

                                               

Дэвіз Еўрапейскага саюза

In varietate concordia - афіцыйны дэвіз Еўрапейскага саюза. Паводле Еўрапейскай камісіі, дэвіз азначае, што еўрапейцы адзіныя ў сумеснай працы на выгоду свету і росквіту, і што мноства розных культур, традыцый і моў Еўропы зяўляюцца пазітыўным фа ...

                                               

Свабода, роўнасць, братэрства

Свабода, роўнасць, братэрства - дэвіз Вялікай французскай рэвалюцыі, шырока вядомы левы лозунг. Зяўляецца дзяржаўным дэвізам Францыі і Гаіці. Таксама зяўляецца адным з дэвізаў масонства.

                                               

E Pluribus Unum

E pluribus unum - дэвіз, размешчаны на гербе ЗША, у перакладзе з латыні азначае "З шматлікіх - адзінае". Гэтыя словы належаць Цыцэрону. У дэвізе 13 літар, роўна столькі штатаў у свой час утварылі саюз, вядомы цяпер як Злучаныя Штаты Амерыкі. У су ...

                                               

Non plus ultra

Non plus ultra, таксама nec plus ultra - лацінскае выслоўе, якое стала ўстойлівым, паводле легенды напісанае на Геркулесавых слупах як перасцярога мараплаўцам, знак дасягнення імі мяжы свету. Пасля завяршэння рэканкісты і выхаду Іспаніі да Гібрал ...

                                               

Novus ordo seclorum

Novus ordo seclorum - даслоўна азначае "новы парадак вякоў". Гэты дэвіз знаходзіцца на адваротнаму баку Вялікай пячаткі ЗША і аднадоларавай купюры. Упершыню гэтыя словы былі апублікаваны ў якасці дэвізу ў 1782 годзе. "Новы сусветны парадак" - няп ...

                                               

Plus ultra

Plus ultra - афіцыйны дэвіз Іспаніі, прыняты Карлам V. Гісторыя дэвізу звязана з Фердынандам Арагонскім і фарміраваннем іспанскага герба. У 1492 годзе з заваяваннем Гранады завяршылася Рэканкіста, і абяднанае каралеўства Кастыліі, Леона і Арагона ...

                                               

Pravda vítězí

Pravda vitezi - дэвіз, які з 1920 г. размяшчаўся на штандары прэзідэнта Чэхаславакіі, а зараз знаходзіцца на чэшскім прэзідэнцкім штандары - адным з нацыянальных сімвалаў краіны. Выраз зяўляецца скарачэннем фразы "Праўда перамагае над усім" Super ...